GeForce RTX 5090 vốn được NVIDIA định giá khoảng 2.000 USD, nhưng giá bán thực tế đã tăng lên mức khoảng 5.000 USD tại Mỹ và hơn 5.200 EUR ở châu Âu. Những hình ảnh được cho là chụp tại các đơn vị lắp ráp máy chủ AI cho thấy một phần nguồn cung RTX 5090 đang được mua với số lượng lớn để đưa vào hệ thống điện toán AI.
RTX 5090 gaming xuất hiện trong các hệ thống máy chủ AI
GeForce RTX 5090 được NVIDIA giới thiệu với giá khởi điểm 1.999 USD. Đây là mẫu card đồ họa NVIDIA GeForce cao cấp hướng tới game thủ và người dùng sáng tạo nội dung, thay vì dòng sản phẩm dành riêng cho trung tâm dữ liệu.
Tuy nhiên, khoảng cách giữa giá niêm yết và giá bán thực tế hiện nay ngày càng lớn. Những mẫu RTX 5090 có giá thấp nhất tại Mỹ được cho là đã tiến sát mốc 5.000 USD, trong khi một số thị trường châu Âu ghi nhận mức giá vượt 5.200 EUR.
Một phần nguyên nhân có thể nằm ở nhu cầu AI đang ngày càng lớn.

HKEPC mới đây đăng tải những hình ảnh được cho là chụp tại các doanh nghiệp chuyên lắp ráp máy chủ AI. Điểm đáng chú ý là trong các kiện hàng không phải những GPU chuyên dụng như RTX PRO 6000 hay các bộ tăng tốc dành riêng cho trung tâm dữ liệu, mà là những chiếc GeForce RTX 5090 phiên bản bán lẻ.
Các GPU này được đóng hộp theo số lượng lớn và chờ được lắp đặt vào những hệ thống sử dụng nhiều GPU.
Nếu thông tin này phản ánh đúng thực tế thị trường, RTX 5090 đang được sử dụng cho một mục đích vượt xa thiết kế truyền thống của dòng GeForce: trở thành nguồn tài nguyên tính toán cho các hệ thống AI thương mại.
Cơn sốt đào coin dường như đang lặp lại với AI
Điều này gợi nhớ đến giai đoạn bùng nổ tiền mã hóa vài năm trước.
Khi hoạt động đào Ethereum và các loại tiền mã hóa khác tăng mạnh, các trang trại đào coin từng mua GPU GeForce với số lượng rất lớn. Nguồn cung bị hút khỏi thị trường bán lẻ, khiến game thủ phải đối mặt với tình trạng khan hàng và giá bán tăng cao.

NVIDIA khi đó từng giới thiệu các phiên bản Lite Hash Rate (LHR) trên một số dòng GeForce RTX 30. Những GPU này được thiết kế để giảm hiệu suất khai thác Ethereum nhưng vẫn duy trì hiệu năng chơi game.
Biện pháp này giúp giảm sức hấp dẫn của GPU đối với một số hoạt động đào tiền mã hóa quy mô lớn trong một khoảng thời gian. Tuy nhiên, các giới hạn nói trên cuối cùng cũng bị vượt qua, đặc biệt sau những thay đổi về thuật toán và phần mềm khai thác.
Hiện nay, nhu cầu tính toán đã chuyển hướng.
Thay vì dùng hàng nghìn GPU để đào tiền mã hóa, các doanh nghiệp có thể sử dụng những GPU tương tự để chạy mô hình AI, suy luận, huấn luyện mô hình hoặc cung cấp các dịch vụ điện toán.
Đối với game thủ, kết quả lại có phần quen thuộc: một lượng lớn GPU gaming bị hút khỏi thị trường tiêu dùng.
RTX 5090 vẫn có sức hấp dẫn lớn đối với AI
Về bản chất, RTX 5090 không phải GPU máy chủ. Nhưng điều đó không đồng nghĩa nó không phù hợp với các tác vụ AI.
GPU sở hữu lượng lớn nhân CUDA, Tensor Core và bộ nhớ GDDR7 32 GB, trong khi giá niêm yết ban đầu thấp hơn đáng kể so với nhiều bộ tăng tốc AI chuyên dụng của NVIDIA.
Đối với một số doanh nghiệp hoặc đơn vị xây dựng máy chủ AI với ngân sách hạn chế, việc sử dụng nhiều RTX 5090 có thể là phương án đáng cân nhắc nếu phần mềm và workload tương thích.
Đây cũng là lý do các hệ thống nhiều GPU sử dụng card GeForce có thể xuất hiện trên thị trường máy chủ AI, dù chúng không được NVIDIA định vị như sản phẩm trung tâm dữ liệu.

NVIDIA từng áp dụng cách tiếp cận khác đối với thị trường Trung Quốc thông qua RTX 5090 D và các biến thể sau đó. Những phiên bản này được điều chỉnh một số đặc tính liên quan đến AI nhằm đáp ứng các quy định kiểm soát xuất khẩu, trong khi vẫn hướng tới việc duy trì khả năng chơi game.
RTX 5090 D ban đầu được cho là đạt khoảng 2.375 AI TOPS, thấp hơn mức 3.352 AI TOPS của RTX 5090 tiêu chuẩn. Khả năng kết nối nhiều GPU cũng bị hạn chế trên phiên bản này.
Điều đó cho thấy NVIDIA hoàn toàn có khả năng điều chỉnh khả năng AI của GPU GeForce nếu cần thiết.
NVIDIA có thể làm gì với tình trạng này?
Câu hỏi đặt ra là liệu NVIDIA có cần can thiệp khi GPU GeForce bị mua số lượng lớn để xây dựng máy chủ AI hay không.
Về mặt kỹ thuật, công ty có thể áp dụng các quy định chặt chẽ hơn đối với đơn hàng số lượng lớn thông qua hệ thống đối tác, nhà phân phối hoặc nhà bán lẻ. Điều này có thể giúp một phần nguồn cung RTX 5090 quay trở lại thị trường tiêu dùng.
Tuy nhiên, hiện chưa có dấu hiệu rõ ràng cho thấy NVIDIA đang triển khai một chính sách trên diện rộng nhằm ngăn doanh nghiệp mua RTX 5090 với số lượng lớn để sử dụng cho AI.

Điều này cũng dễ hiểu khi AI hiện là một trong những lĩnh vực quan trọng nhất trong chiến lược kinh doanh của NVIDIA. Việc hạn chế GPU GeForce tiếp cận các doanh nghiệp AI có thể đi ngược với mục tiêu mở rộng hệ sinh thái CUDA và nhu cầu điện toán AI.
Ở chiều ngược lại, người chịu ảnh hưởng trực tiếp lại có thể là người dùng phổ thông.
Nếu nguồn cung RTX 5090 tiếp tục bị hút vào các hệ thống AI, giá bán lẻ có thể duy trì ở mức cao hơn đáng kể so với MSRP. Khi đó, một chiếc GPU vốn được thiết kế cho game thủ lại trở thành một phần của hạ tầng máy chủ AI.
RTX 5090 đang trở thành GPU đa mục đích
Sự xuất hiện của RTX 5090 trong các kiện hàng dành cho máy chủ AI cho thấy ranh giới giữa GPU gaming và GPU điện toán đang ngày càng mờ nhạt. Với hiệu năng tính toán lớn, bộ nhớ 32 GB và hệ sinh thái CUDA, RTX 5090 có thể đáp ứng cả chơi game, sáng tạo nội dung lẫn nhiều workload AI.

Vấn đề nằm ở chỗ nguồn cung GPU gaming vốn được thiết kế cho thị trường tiêu dùng có thể bị cạnh tranh trực tiếp bởi nhu cầu từ doanh nghiệp.
Nếu xu hướng này tiếp tục, RTX 5090 sẽ không còn đơn thuần là một chiếc card đồ họa dành cho game thủ. Nó đang trở thành một nguồn tài nguyên tính toán có giá trị đối với cả thị trường AI — và điều đó có thể tiếp tục đẩy giá bán thực tế của GPU lên cao hơn nhiều so với mức 1.999 USD mà NVIDIA công bố ban đầu.
