Vẫn có rất nhiều quan niệm sai lầm về Wi-Fi và Ethernet khiến người dùng tốn tiền nâng cấp nhưng hiệu quả không như mong đợi.
Mạng gia đình ngày nay đã trở thành hạ tầng quan trọng không kém điện hay nước. Từ điện thoại, laptop, TV thông minh cho đến camera an ninh, gần như mọi thiết bị đều phụ thuộc vào Wi-Fi hoặc Ethernet để kết nối internet. Tuy nhiên, trong lĩnh vực mạng vẫn tồn tại nhiều hiểu lầm phổ biến, có cái đã lỗi thời, có cái vốn dĩ chưa bao giờ đúng. Nếu muốn thiết lập mạng gia đình hiệu quả, bạn nên loại bỏ những quan niệm sai lầm này.
Tốc độ Wi-Fi quảng cáo không phải tốc độ thực tế
Một trong những hiểu lầm phổ biến nhất là cho rằng tốc độ ghi trên hộp router chính là tốc độ sử dụng ngoài đời thực.
Trên thực tế, các con số như 1.800 Mbps, 3.000 Mbps hay thậm chí 9.000 Mbps chỉ là tốc độ lý thuyết được đo trong môi trường thử nghiệm lý tưởng. Khi triển khai trong nhà, tín hiệu Wi-Fi còn bị ảnh hưởng bởi khoảng cách, tường bê tông, đồ nội thất, số lượng thiết bị kết nối và cả mức độ nhiễu sóng từ các mạng lân cận.
Ví dụ, một router Wi-Fi 5 có tốc độ lý thuyết hơn 3 Gbps nhưng người dùng thường chỉ đạt vài trăm Mbps trong điều kiện sử dụng thực tế. Ngay cả với Wi-Fi 6 hoặc Wi-Fi 7, tốc độ cuối cùng vẫn phụ thuộc vào khả năng của thiết bị đầu cuối và môi trường sử dụng.
Ethernet không phải lúc nào cũng nhanh hơn Wi-Fi
Trong nhiều năm, Ethernet luôn được xem là lựa chọn vượt trội về tốc độ. Điều này đúng ở thời điểm các chuẩn Wi-Fi cũ còn hạn chế.
Tuy nhiên, các chuẩn Wi-Fi hiện đại như Wi-Fi 6, 6E và Wi-Fi 7 đã thu hẹp đáng kể khoảng cách. Trong điều kiện lý tưởng, tốc độ Wi-Fi hoàn toàn có thể vượt ngưỡng 1 Gbps, tương đương hoặc thậm chí cao hơn mạng Gigabit Ethernet phổ biến hiện nay.
Dù vậy, Ethernet vẫn có lợi thế rất lớn về độ ổn định và độ trễ thấp. Đây là lý do game thủ, người làm việc với NAS, máy chủ nội bộ hoặc truyền tải dữ liệu dung lượng lớn vẫn ưu tiên kết nối mạng dây.
Hệ thống Mesh không thể giải quyết mọi vấn đề Wi-Fi
Nhiều người cho rằng chỉ cần lắp hệ thống Mesh là toàn bộ vấn đề sóng Wi-Fi sẽ biến mất. Đây là suy nghĩ chưa hoàn toàn chính xác.
Mesh giúp mở rộng vùng phủ sóng bằng cách sử dụng nhiều điểm phát tín hiệu trong nhà. Tuy nhiên, nếu nguyên nhân gây sóng yếu đến từ tường bê tông dày, vật liệu kim loại, thiết bị điện tử gây nhiễu hoặc vị trí lắp đặt không hợp lý, Mesh cũng không thể khắc phục hoàn toàn.
Thậm chí, nếu các node Mesh được đặt quá xa nhau hoặc ở vị trí có tín hiệu yếu, hiệu suất toàn hệ thống có thể giảm đáng kể.
Router càng nhiều anten càng mạnh
Đây là chiêu tiếp thị khiến nhiều người hiểu lầm.
Số lượng anten không quyết định trực tiếp phạm vi phủ sóng hay tốc độ mạng. Một router có 8 anten không nhất thiết mạnh hơn router 4 anten.
Hiệu năng thực tế còn phụ thuộc vào công suất phát, chất lượng linh kiện, chuẩn Wi-Fi hỗ trợ, công nghệ beamforming và khả năng xử lý của chipset bên trong. Nhiều mẫu router cao cấp với số anten ít hơn vẫn cho hiệu quả tốt hơn các sản phẩm nhiều anten nhưng sử dụng phần cứng yếu.
Đặt router ở bất kỳ đâu cũng được
Vị trí đặt router ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng Wi-Fi.
Nhiều gia đình đặt router trong tủ gỗ, góc nhà hoặc cạnh các thiết bị điện tử lớn như tivi, lò vi sóng. Điều này khiến tín hiệu bị suy hao đáng kể.
Lý tưởng nhất là đặt router ở vị trí trung tâm ngôi nhà, trên cao và thông thoáng. Tránh đặt sát tường, gần kim loại hoặc các nguồn phát sóng điện từ mạnh.
Wi-Fi 6 hay Wi-Fi 7 không tự động làm internet nhanh hơn
Nâng cấp lên chuẩn Wi-Fi mới không đồng nghĩa tốc độ internet sẽ tăng ngay lập tức.
Nếu gói cước internet của bạn chỉ ở mức 200 Mbps thì việc mua router Wi-Fi 7 có khả năng truyền tải nhiều Gbps cũng không giúp tốc độ truy cập internet vượt qua giới hạn đó.
Các chuẩn Wi-Fi mới chủ yếu cải thiện hiệu suất khi có nhiều thiết bị kết nối cùng lúc, giảm độ trễ và tối ưu băng thông trong môi trường đông người dùng.
Tắt mở router thường xuyên giúp mạng nhanh hơn
Nhiều người có thói quen khởi động lại router mỗi ngày với suy nghĩ điều này giúp internet nhanh hơn.
Thực tế, việc khởi động lại chỉ hữu ích khi router gặp lỗi tạm thời, bộ nhớ bị đầy hoặc có sự cố phần mềm. Nếu hệ thống hoạt động ổn định, việc tắt mở liên tục gần như không mang lại lợi ích đáng kể.
Kết luận
Wi-Fi và Ethernet đều có những ưu điểm riêng, nhưng không ít quan niệm phổ biến về hai công nghệ này đã trở nên lỗi thời hoặc chưa từng chính xác ngay từ đầu. Hiểu đúng về tốc độ Wi-Fi, khả năng của Ethernet, hệ thống Mesh hay cách bố trí router sẽ giúp người dùng tối ưu mạng gia đình hiệu quả hơn thay vì chạy theo các thông số quảng cáo. Trong bối cảnh ngày càng nhiều thiết bị kết nối internet, kiến thức cơ bản về Wi-Fi và Ethernet sẽ là yếu tố quan trọng để xây dựng một hệ thống mạng ổn định, nhanh và đáng tin cậy.
